Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan "Ulusal Eğitim İstatistikleri, 2025" sonuçlarına göre, 25-34 yaş grubundaki nüfusta yükseköğretim mezun oranı son yıllarda önemli artış gösterdi.
2008 yılında yüzde 13,5 olan yükseköğretim mezun oranı, 2025 yılında yüzde 45,6'ya yükseldi. Aynı dönemde kadınlarda yükseköğretim mezun oranı yüzde 12,5'ten yüzde 50,3'e, erkeklerde ise yüzde 14,6'dan yüzde 41'e çıktı.
Türkiye OECD ortalamasına yaklaştı
OECD'nin en güncel verilerinin bulunduğu 2024 yılı sonuçlarına göre, 25-34 yaş grubunda yükseköğretim mezunu oranı OECD ülkelerinde ortalama yüzde 48,7 olarak gerçekleşirken, Türkiye'de bu oran yüzde 44,9 oldu.
OECD ülkeleri arasında en yüksek yükseköğretim mezunu oranı yüzde 70,6 ile Güney Kore'de görülürken, en düşük oran yüzde 29,1 ile Meksika'da kaydedildi.
25 yaş ve üzeri nüfusta yükseköğretim mezun oranı yüzde 26,1
25 yaş ve üzerindeki nüfusta ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora mezunlarının oranı 2008 yılında yüzde 9,8 iken, 2025 yılında yüzde 26,1'e yükseldi.
Aynı yaş grubunda ortaöğretim ve üzeri eğitim seviyelerinden mezun olanların oranı ise yüzde 26,5'ten yüzde 50,5'e çıktı.
Veriler, yükseköğretim mezunlarının özellikle genç yaş gruplarında yoğunlaştığını ortaya koydu. 2025 yılı itibarıyla genç yaş gruplarında yükseköğretim mezunu kadınların oranının erkeklerin üzerine çıktığı görüldü.
Ortalama eğitim süresi 9,6 yıl oldu
25 yaş ve üzerindeki nüfusun ortalama eğitim süresi 2025 yılında 9,6 yıl olarak hesaplandı. Kadınların ortalama eğitim süresi 8,9 yıl, erkeklerin ise 10,3 yıl oldu. İller bazında ortalama eğitim süresinin en yüksek olduğu il 10,9 yıl ile Ankara oldu. Ankara'yı İstanbul, Eskişehir, Kocaeli ve Yalova takip etti.
Ortalama eğitim süresinin en düşük olduğu il ise 7,6 yıl ile Ağrı olarak kaydedildi. Ağrı'nın ardından Şanlıurfa, Muş, Kastamonu ve Van sıralandı.
Eğitim süresinde en yüksek artış Şırnak'ta
2016-2025 döneminde ortalama eğitim süresindeki artışın en yüksek olduğu il yüzde 48,5 ile Şırnak oldu. Şırnak'ı yüzde 40,4 ile Hakkari, yüzde 35,7 ile Muş, yüzde 35,5 ile Şanlıurfa ve yüzde 33,1 ile Van izledi. Aynı dönemde en düşük artışın görüldüğü iller ise Ankara, Eskişehir, Tekirdağ, İzmir ve İstanbul oldu.
Okuma yazma bilenlerin oranı yüzde 97,9'a çıktı
6 yaş ve üzerindeki nüfusta okuma yazma bilenlerin oranı 2008 yılında yüzde 91,8 iken, 2025 yılında yüzde 97,9'a yükseldi.
Kadınlarda okuma yazma bilen oranı yüzde 86,9'dan yüzde 96,4'e çıkarken, erkeklerde bu oran yüzde 96,7'den yüzde 99,3'e yükseldi.
Ebeveyn eğitimi çocukların eğitim düzeyini etkiliyor
Araştırma sonuçları, ebeveynlerin eğitim düzeyi ile çocukların eğitim düzeyi arasında güçlü bir ilişki bulunduğunu ortaya koydu.
Annesi yükseköğretim mezunu olan 25 yaş ve üzerindeki bireylerin yüzde 84,2'sinin yükseköğretimi tamamladığı belirlenirken, babası yükseköğretim mezunu olan bireylerde bu oran yüzde 80,4 olarak hesaplandı.
Annesi ortaöğretim mezunu olan bireylerin yüzde 64,3'ünün, babası ortaöğretim mezunu olanların ise yüzde 56'sının yükseköğretim mezunu olduğu tespit edildi.
Annesi ortaöğretim altı eğitim düzeyine sahip olan bireylerde yükseköğretim mezunu oranı yüzde 29,4, babası aynı eğitim düzeyine sahip olanlarda ise yüzde 28,2 olarak gerçekleşti.
