Mahya kelimesi Farsçadan Türkçeye geçmiştir. Günümüzde TDK’ye göre iki anlamı vardır:
-
Ramazan gecelerinde camilerde iki minare arasına gerilen ipler üzerine ışıklarla yazılan yazı veya yapılan şekil
-
Çatılarda iki eğik yüzeyin birleştiği bölüm
Mahyanın tarihi
Mahyanın tam olarak ne zaman başladığı kesin bilinmemekle birlikte Osmanlı dönemine uzandığı kabul edilir. İlk uygulamaların 17. yüzyılın başlarında İstanbul’da ortaya çıktığı, özellikle Sultanahmet Camii gibi selatin camilerinde yaygınlaştığı bilinmektedir.
Osmanlı’da mahya kurma işi zamanla bir sanat hâline gelmiş, “mahyacılık” adı verilen özel bir ustalık alanı doğmuştur. Başta zeytinyağı kandilleriyle yapılan mahyalar, daha sonra elektrikli sistemlerle devam ettirilmiştir.
Mahya geleneği nasıl yapılırdı?
Eskiden iki minare arasına gerilen ip üzerine kandiller belirli aralıklarla yerleştirilir, mahya ustaları bu ışıklarla yazı ve şekiller oluştururdu. Ramazan boyunca geceleri yanarak hem süsleme hem de mesaj verme amacı taşırdı.
Günümüzde mahyalar
Günümüzde mahyalar elektrikli sistemlerle hazırlanmakta ve Ramazan ayında cami minareleri arasında geleneksel olarak sergilenmeye devam etmektedir.
Mahya yazılarına örnekler
Hoş Geldin Ramazan
Hoş Geldin Ey Şehri Ramazan
Elveda Ya Şehri Ramazan
Hoş Geldin On Bir Ayın Sultanı
Hoş Geldin Ramazan
Ramazan’ı Şerifiniz Mübarek Olsun
Merhaba Ya Şehr-İ Ramazan
On bir Ayın Sultanı Hoş geldin
Kadir Geceniz Mübarek Olsun
