Yükseköğretim sisteminde önemli değişiklikler içeren kanun teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu'nda kabul edildi.
Teklifin en dikkat çeken maddelerinden biri, kamuoyunda "öğrenci affı" olarak bilinen düzenleme oldu. Buna göre, hazırlık sınıfı dahil ön lisans, lisans tamamlama, lisans ve lisansüstü programlarında öğrenim görürken herhangi bir nedenle üniversiteyle ilişiği kesilen öğrenciler ile kayıt hakkı elde ettiği halde kayıt yaptıramayanlar yeniden üniversitelerine dönebilecek.
Düzenlemenin yasalaşmasının ardından, bu haktan yararlanmak isteyen öğrencilerin kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içerisinde daha önce kayıtlı oldukları yükseköğretim kurumuna başvurmaları gerekecek. Başvurusu kabul edilen öğrenciler, 2026-2027 eğitim-öğretim yılında eğitimlerine kaldıkları yerden devam edebilecek.
Kimler aftan yararlanamayacak?
-Öğrenci affı kapsamı dışında bırakılanlar ise şu şekilde sıralandı:
-Terör suçlarından hüküm giyenler,
-Kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı ile uyuşturucu imal ve ticareti gibi ağır suçlardan mahkûm olanlar,
-Sahte belgeyle üniversiteye kayıt yaptıranlar,
-Milli güvenliğe tehdit oluşturan yapılarla iltisakı nedeniyle ilişiği kesilenler,
-Polis Akademisi, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ile Milli Savunma Üniversitesine bağlı eğitim kurumlarından ilişiği kesilen öğrenciler.
Akademik usulsüzlüklere ağır yaptırımlar
Teklif, öğrenci affının yanı sıra akademik etik ihlallerine yönelik önemli düzenlemeler de içeriyor.
Buna göre, başkasına ücretli ya da ücretsiz şekilde tez, makale, kitap veya proje hazırlatarak akademik unvan ya da diploma alanlar üniversite öğretim mesleğinden çıkarılacak ve kazandıkları unvanlar geri alınacak.
Bu tür usulsüz çalışmaları hazırlayan veya aracılık eden kişiler hakkında ise 5 bin günden 10 bin güne kadar adli para cezası uygulanacak. Faaliyetin meslek haline getirilmesi durumunda ceza 10 bin günden 20 bin güne kadar çıkabilecek.
Vakıf üniversitelerine yeni düzenleme
Kanun teklifiyle vakıf üniversitelerine yönelik denetimler de artırılıyor. Mali yapısı eğitim faaliyetlerini sürdüremeyecek duruma gelen vakıf üniversitelerinin faaliyet izinleri kaldırılabilecek ve öğrencilerin mağdur olmaması için ilgili üniversiteler başka yükseköğretim kurumlarına devredilebilecek.
Öte yandan, yükseköğretim kurumlarında görev yapacak öğretim elemanları da güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulacak.
Düzenlemenin TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek yasalaşmasının ardından, eğitimini yarıda bırakmak zorunda kalan veya kayıt yaptıramadığı için üniversite hakkını kullanamayan çok sayıda öğrencinin yeniden yükseköğrenime dönme fırsatı elde etmesi bekleniyor.
