Malatya Barosu'na bağlı serbest avukat olarak görev yapan hukukçu Emre Apak, son dönemde yaygınlaşan yeni nesil dolandırıcılık yöntemleri hakkında İLKHA muhabirine dikkat çeken açıklamalarda bulundu.
Hukukçu Apak, son dönemde bilişim sistemleri kullanılarak gerçekleştirilen dolandırıcılık olaylarında ciddi artış yaşandığını belirterek vatandaşlara önemli uyarılarda bulundu. Apak, dolandırıcıların gönderdikleri bağlantılarla telefonları uzaktan ele geçirdiğini, ekranı kararan ve kullanılamaz hale gelen telefonlar üzerinden WhatsApp rehberindeki kişilere borç para talebinde bulunulduğunu, bu yöntemle çok sayıda kişinin mağdur edildiğini söyledi.
"Linke tıklamak telefonun kontrolünü dolandırıcılara verebiliyor"
Son zamanlarda sıkça karşılaşılan dolandırıcılık yöntemlerinden birinin SMS ve WhatsApp üzerinden gönderilen bağlantılar olduğunu ifade eden Apak "Bu eylemler Türk Ceza Kanunu'nun 158'inci maddesi kapsamında bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenen nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturmaktadır. Dolandırıcılar vatandaşlara 'Kargonuz var.', 'İade edilen gönderiniz bulunmaktadır.' veya 'Hediye kazandınız.' gibi çeşitli gerekçelerle link gönderiyor. Vatandaş linke tıkladığı anda telefona uzaktan erişim sağlanabiliyor." dedi.
Apak, dolandırıcıların yalnızca banka hesaplarına değil, telefonun tamamına erişebildiğini belirterek "Mobil bankacılık uygulamalarından rehberde kayıtlı kişilere kadar birçok bilgiye ulaşabiliyorlar. Bunun yanında Instagram, X ve benzeri sosyal medya hesaplarınız üzerinden arkadaşlarınıza mesaj gönderip para talebinde bulunabiliyorlar." ifadelerini kullandı.
"Telefon elinizde ama kontrol sizde olmayabilir"
Özellikle son dönemde farklı bir yöntemle karşılaştıklarını belirten Apak "Bazı vakalarda telefonun ekranı aniden kararıyor. Şarjınız bitiyormuş gibi bir görüntü oluşuyor ancak aslında böyle bir durum söz konusu değil. Telefonla arama yapmak istediğinizde de cihazı kullanamıyorsunuz. Bu durumda kuvvetle muhtemel telefonunuz uzaktan erişim yoluyla dolandırıcıların kontrolüne geçmiş olabilir." şeklinde konuştu.
Bu tür durumlarda vatandaşların zaman kaybetmeden harekete geçmesi gerektiğini vurgulayan Apak "Telefonunuz elinizde olmasına rağmen hiçbir şekilde kullanamıyorsanız derhal ilgili mercilere müracaat etmeniz gerekiyor. Mümkünse hattınızı iptal ettirmeniz veya emniyet birimlerini hızlı şekilde bilgilendirmeniz önem taşıyor." dedi.
"WhatsApp üzerinden rehberdeki kişilerden para talep ediliyor"
Dolandırıcıların en sık başvurduğu yöntemlerden birinin güven ilişkisini kullanmak olduğunu belirten Apak "Telefonu ele geçirdikten sonra rehberinizde bulunan kişilere WhatsApp üzerinden mesaj gönderiyorlar. Kendilerini sizin yerinize koyarak arkadaşlarınızdan ve yakın çevrenizden borç para istiyorlar. Size güvenen, sizi tanıyan insanlar bu mesajlara inanabiliyor ve para gönderebiliyor. Bu nedenle ciddi mağduriyetler yaşanıyor." diye konuştu.
Bazı durumlarda dolandırıcıların rehberdeki kişilere yeni bağlantılar gönderdiğini de ifade eden Apak, şöyle devam etti:
"Örneğin 'Senin hakkında şikâyet var, bir bak.', 'Hediye kazandın.' veya 'Bu bağlantıyı 10 kişiye gönder.' şeklinde mesajlar yollayarak dolandırıcılık ağını genişletmeye çalışıyorlar."
"Sosyal medya hesabına giremiyorsanız hesabınız çalınmış olabilir"
Apak, sosyal medya hesaplarına erişim konusunda da vatandaşların dikkatli olması gerektiğini belirterek "Bir anda hesabınızdan çıkış yapılıyor ve tekrar giriş yapmanız isteniyorsa şifrenizi doğru girdiğiniz halde hesabınıza ulaşamıyorsanız yüzde 99 ihtimalle hesabınız ele geçirilmiştir. Böyle bir durumda hesabınızın çalındığını çevrenize duyurmalı ve vakit kaybetmeden adli mercilere başvurmalısınız." ifadelerini kullandı.
Son dönemde yapay zekâ teknolojilerinin de suç amaçlı kullanılmaya başlandığını belirten Apak "Ses taklidi yapılabiliyor, sizin adınıza mesajlar oluşturulabiliyor ve arkadaşlarınızla iletişime geçilebiliyor. Yapay zekâ kullanılarak gerçekleştirilen bu yöntemlerde sesin veya mesajın gerçek olup olmadığını anlamak giderek zorlaşıyor." dedi.
"Kendisini hâkim, savcı veya bankacı olarak tanıtanlara inanmayın"
Telefon dolandırıcılığında farklı yöntemlerin de kullanıldığını ifade eden Apak "Kendisini hâkim, savcı veya banka görevlisi olarak tanıtan kişiler vatandaşları uzun süre telefonda tutuyor. Sürekli sorular sorarak dikkatlerini dağıtıyor ve çeşitli bilgileri elde etmeye çalışıyorlar. Elde ettikleri bilgilerle vatandaşları büyük mağduriyetlere uğratabiliyorlar." diye konuştu.
"Sahte mahkeme evraklarıyla vatandaşlar korkutuluyor"
Dolandırıcıların mahkeme evraklarını bile taklit edebildiğini söyleyen Apak "Vatandaşlara uzlaştırma dosyası bulunduğu, yasa dışı bahis soruşturmasına karıştıkları veya haklarında adli işlem başlatıldığı yönünde sahte belgeler gönderilebiliyor. İnsanlar korkutularak para göndermeye veya bağlantılara tıklamaya yönlendiriliyor." dedi.
Dolandırıcılık mağduru olunması halinde izlenmesi gereken yolu anlatan Apak "Parayı göndermiş olsanız bile vakit kaybetmeden Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunmalısınız. Ödeme dekontları, telefon numaraları, sosyal medya yazışmaları ve diğer tüm veriler dilekçeye eklenmelidir. Savcılıklar ve kolluk birimleri bu tür dosyalarda artık ciddi tecrübe kazanmış durumdadır." ifadelerini kullandı.
"Hiçbir şekilde tanımadığınız kişilerden gelen bağlantılara tıklamayın"
Açıklamasının sonunda uyarıda bulunan Apak "Hiçbir şekilde tanımadığınız kişilerden gelen bağlantılara tıklamayın. Telefonla sizi arayarak bilgi isteyen kişilere itibar etmeyin. Resmî kurumlar gerekli durumlarda vatandaşlarla usulüne uygun şekilde iletişim kurar. Şüpheli bir durumla karşılaşıldığında bir avukata veya doğrudan savcılık birimlerine başvurulmalıdır." dedi.