Aynı gün içerisinde Pazarcık merkezli 7,7 ve Elbistan merkezli 7,6 büyüklüğündeki iki büyük deprem, 11 ili etkileyerek ülke tarihinin en yıkıcı afetlerinden biri olarak kayıtlara geçti.
11 ilde büyük yıkım
Kahramanmaraş’ın yanı sıra Hatay, Osmaniye, Adıyaman, Diyarbakır, Şanlıurfa, Gaziantep, Kilis, Adana, Malatya ve Elazığ’da ağır yıkıma yol açan depremlerde 53 bin 537 kişi hayatını kaybetti, 107 bin 213 kişi yaralandı. Yaklaşık 120 bin kilometrekarelik alanda 14 milyon kişi doğrudan etkilendi. 11 il, 124 ilçe ile 6 bin 929 köy ve mahallede büyük hasar oluştu.
Uluslararası seferberlik
Depremlerin ardından Türkiye, uluslararası yardımı da kapsayan 4. seviye alarm verdi. 93 ülkeden gelen arama kurtarma ekipleri çalışmalara katıldı. Ülke genelinde 7 gün süreyle milli yas ilan edilirken, deprem bölgesinde OHAL uygulamaya konuldu.
Arama kurtarma çalışmaları
Hasar gören 39 bin enkazda arama çalışması yürütülürken, yaşam belirtisi tespit edilen 26 bin 32 binada arama kurtarma faaliyetleri gerçekleştirildi. Sahada 11 bin 488’i uluslararası olmak üzere toplam 650 bin personel görev yaptı. Çalışmalarda 20 bin araç ve iş makinesi, 141 helikopter, 182 uçak ve 23 gemi kullanıldı.
Geçici barınma süreci
Deprem bölgesinde 350 çadır kentte 645 bin çadır, 414 konteyner kentte ise 215 bin 224 konteyner kuruldu. AFAD koordinasyonunda 3 milyon 549 bin 443 afetzede kara, hava ve deniz yoluyla tahliye edildi. Yaklaşık 2,5 milyon kişiye geçici barınma imkânı sağlandı.
KYK yurtlarında 477 bin 952, MEB yurtlarında ise 710 bin 266 kişi misafir edildi. Toplamda yurt ve tesislerde 1 milyon 188 bin 218 afetzede barındırıldı. Ayrıca 428 konteyner kentte kurulan 220 bin konteynerde 707 bin afetzede kaldı.
Destek ve ödemeler
AFAD verilerine göre depremzedelere yönelik destekler kapsamında toplam 148 milyar 446 milyon 73 bin 834 lira kaynak aktarıldı. Bu kapsamda hane destek ödemeleri, taşınma yardımları, vefat edenlerin yakınlarına yapılan ödemeler, enkaz kaldırma ve merkezi satın alma giderleri yer aldı.
Hasar tespiti ve enkaz kaldırma
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen çalışmalar sonucunda 2 milyon 381 bin 888 bina ve 6 milyon 612 bin 685 bağımsız bölümde hasar tespiti yapıldı. Acil, ağır, yıkık ve orta hasarlı 311 bin 440 bina belirlendi.
Acil yıkılacak ve yıkık 60 bin 763 binanın enkazı 68 günde kaldırıldı. Yıkımı planlanan 200 bin 167 ağır hasarlı binanın 182 bin 773’ünün enkazı bugüne kadar temizlendi. 18 ilde enkaz kaldırma işlemleri hacme göre yüzde 97, bina sayısına göre yüzde 91 oranında tamamlandı.
Hak sahipliği süreci
18 il, 179 ilçe, 8 bin 474 mahalle ve 2 bin 472 köyü kapsayan hak sahipliği süreci 30 Mayıs 2023’te başladı ve 211 günde tamamlandı. Bu süreçte 845 bin 371 talep değerlendirildi, 15 milyon sayfayı aşan belgeler incelendi ve 70 bin komisyon kararı alındı. Başvuruların yüzde 65’i e-Devlet, yüzde 35’i AYDES üzerinden yapıldı.
6 Şubat depremleri, aradan geçen üç yıla rağmen Türkiye’nin hafızasında derin izler bırakmaya devam ediyor.